1-     ایتَه وَرپِه خیلی خود گیتیم ( گیتِه دِریم)!

چنین برفی را خیلی دیده ایم و با آن کنار آمده ایم.

کنایه: تحمّل در برابر سختی ها و مشکلات در طول زندگی اجتماعی و ...

یادآوری:

2-     گرگ باران دیده(این زبانزد فارسی است)

 

2-چُم تا نترکِسِه وَنِه وی سر دَس نی یَن

چشم تا نترکیده باید  دست را روی آن گذاشت.

کنایه: علاج واقعه قبل از وقوع


3-     دِ کار از کار بُگذشته

دیگر کار از کار گذشته است.

کنایه: نبودن راه چاره برای حل مشکل

یادآوری:

1-     آو بَکِلسِه زمین هم تَن دِچَه!

آب ریخت و زمین هم خشک شد.

 

3-     هر دار ویشتَه بار دارِه وی سَر جیتَرِه(جیتَّه دَرِه)

هر درختی میوه بیشتر دارد شاخه هایش بیشتر آویزان شده و سرش پایین تر است.

کنایه: در مذمّت غرور بیجا و  تعریف از فروتنی بزرگان و دانشمندان

 

 4-     کَسا کوتی  بَزِم

زحمت زیادی کشیدیم تا اندوخته ای فراهم آمد.

کنایه: رنج بیشمار

یادآوری:

خیلی غَلت بُخواردیم.

1-     خیلی سختی کشیدیم.

 

5-     نام فِکِت (فِکِته)

نامت از سر زبانها بیافتد. الهی بمیری!

کنایه: جمله فعلی دشنام دادن.

(عکس آن نام فِنِکِت).

یادآوری:

1-     وِرِه(تِرِه) کیل دِنی بی

زنده نباشی. بمیری.

 

6-     دونیا به همه کِسان!

دنیا برای همه است.

کنایه: مردمداری و احترام به مردم.

یادآوری:

1-     دوستی با مردم نصف عقل است(سخن امام علی (ع).

 

7-     نرم بساو

با آرامش برخورد کن.

کنایه: مردمداری. با مردم  مُدارا کن.

یادآوری:

1-     یِه کم شُل بگیر

در کارها کمی شُل بگیر

 

8-     سِنگ روی سِنگ بند نوبونِه

سنگ روی سنگ نمی ماند.

کنایه: بی قانونی. هَرج و مرج

یادآوری:

1-آهو خودشِه وَچَه شیر نَدَنِه!

آهو به بچه اش شیر نمی دهد(از ترس)

 

9-     تی پشت شانِه سر نیشتَه(نیشَرِه)!

در پشت شانه ات  نشسته(می نشیند).

کنایه: رو دادن به بچه ها و دیگران. پرروکردن برخی از افراد از روی عدم مدیریت.

یادآوری:

1-     تی دندانِ بیشمَر دَرِه

دندانت را شمرده است.

 

10- تی گَپ وِرِه کین سَر پیتِه

حرف تو مثل یک پارچه کهنه برایش کم ارزش است!

کنایه: عدم اهمیت به حرف بزرگتر

یادآوری:

1-     تِرَه (تِرَرِه) تَرِه هم خرد نوکانِه(این زبانزد فارسی است).

برایت تره هم خرد نمی کند.

 

11- خودِه وَرپ و خون

مثل برف و خون

کنایه: قشنگی- زیبایی چهره(سرخ و سفید)

 یادآوری:

1- قشنگی یَه وَرپ هم دَرِه!

برف هم قشنگ است

کنایه: ماندگار نبودن زیبایی و قشنگی چهره.


12-دیوار حاشا بلندِه!

دیوار کتمان کردن بلند است.

کنایه: دروغگویی.

یادآوری:

1- دروغ سرمایِه نِخانِه!

دروغ سرمایه نمی خواهد.