۱- دونیا (دِل) هِچ چی مونوم زئن  نِدارِه

در دنیا نباید به چیزی بنازی و یا از رنجی که دیگران متحمل آن شده اند احساس غرور کنی چون ممکن است خودت هم به آن دچار شوی.

کنایه: غرور بیجا

یادآوری: خدا هرچی یه بد داره(دشته بی)  تی سر هَرِه

خداوند هرچیزی را که بد داری برای تو پیش می آورد.

2- خدا دوته چوم دیگه مِرِه هَدِه وَنِه اون نِه نِم

خداوند اگر دوتا چشم دیگر به من بدهد نمی خواهم او را ببینم

کنایه : شدت عدم علاقه فردی به فرد دیگردر اثر بحث و گفتگو و یا دعوا

3- کُلُفتِه تا بریکا باشِه  باریکِه گِه نفس در شونو

تا آدم چاق لاغر شود آدم لاغر مرده است.

کنایه: قدرت و توان جسمی داشتن افراد در مواجهه با بیماری و گرسنگی

4-زنِه وَنِه تان و پو دَشتِه بی

یعنی زن باید بنیه قوی داشته و کمی چاق و گوشتالود باشد.

تان= درشت استخوان

پو= قوّت و حجم داشتن

باوِج= بدن گوشتالود

5- مهمان هرکی غذا هر چی

مهمان هرکس باشد و غذا هرچه باشد عیبی ندارد.

6-دنی با هَنِه       دَبایَه  دَر کانِه

کسی که نبود می آید و کسی را که بوده بیرون می کند

یادآوری: نه نو بود نه مَرکَب بود علی بود

 7- نه ظلم خلقِ نه ظلم خدا(پادشاه) ظلم ناخدایَه (گالِشِ)  پناه بر خدا

نه ظلم خلق و نه ظلم خدااست بلکه ظلم آدم خدا نشناس است.

کنایه: افتادن کار به دست افراد از خدا بی خبر و زورگو

 

8- خوشته خِلی  آودَنگِ دَنگ بزن  مردمِ بوجِ دَنگ نزن

آبدنگ خالی خود را حرکت بده ولی آبدنگ برنج مردم را حرکت نده

کنایه: زیر بار نرفتن خدمت مردم به خود- پیش مردم شرمندگی نداشتن

یادآوری: 

۱- دست طمع که می کنی پیش کسان دراز         پل بسته ای که بگذری از آبروی خویش 

۲-گوشت …… بخور منّت قصاب نکش

آودنگ: وسیله ای بود که با کمک نیروی آب سبوس شلتوک را از پوست برنج جدا می کردند و با کمک نیروی پا (پادنگ) نیز در این امر تسریع می شد.ولی امروزه از کارخانجات برنجکوبی با دستگاههای مکانیکی بجای آن استفاده می شود.

 

9- کَلِم تَرِه مُزه آوره هرکی نخواردِه کافِره

خورشت تره از کلم مزه دارد و هر کسی آن را نخورد کافر و بی دین است.

کنایه: تعریف از دست پخت زن در نزد مهمان

یادآوری: کوکو فقط تی کوکو (زبانزد از آقای حسن رحیمیان)

 10-طالع وَنِه تی سر دِبی(داباشِه) خیلی خیلی به دو دو نِیَه

سر تو باید سرانجام (سرنوشت) خوبی داشته باشد. خوشبختی  زیاد، زیاد  به رنج بردن و دوندگی نیست.

 11- پَتَر چی یَه  وی خایِه باشِه

مورچه چه است تا بیضه اش باشد.

کنایه: چیز کم ارزش و کم قیمت

یادآوری: 

۱- میزگِلِه =چُس مثقال=مقدار اندک و ناچیز

۲-مورچه چه هست تا کله پاچه اش باشد.

 12- خرس شکم ِ  پُتُر خایِه!!!!!!

شکم خرس و بیضه مورچه!!!!!!

کنایه: مقایسه دوچیز نامتجانس و ناهمگون

 13- اندی گردن شَقّ که وی گردنِ دوکَشِ ارّه نِبَنِه

آنقدر خودرای است که با اره نمی توان گردن او را برید.

دوکش اره: ارّه ای بلند بوده که دوطرف آن دستگیره داشته و با کمک دونفر(استاد نجار در بالاو شاگرد در پایین) جهت تهیه الوار و بریدن درختان تنومند از آن استفاده می شد.

 

14- فلانی بُنه طرب بُنِه داکونی وگردَنِه وی وَلگِ چَرِه نِه

اگر در ماتحت کسی طرب بگذاری برمی گردد و برگهایش را می چرد.

کنایه: وقاحت و پر رویی تمام

یادآوری:

1- اگر دونیا دل یه بی عار هم دابشِه اون تویِه

اگر در دنیا یک نفر بی عار باشد آن هم تو هستی

2- گوتِه: عار دارِه، گوته نه؟

می گفت عار داری گفت نه؟

 گوته: غیرت َدرِه، گوتِه نَه؟

می گفت غیرت داری گفت نه؟

گوته: پس دنیا ِتَرَرِه خوبِه!!!!

می گفت: پس دنیا برای تو خوب است!!!!!